Diğer Adları
Enfeksiyöz artrit
Bu makalenin en son gözden geçirilme tarihi
Bu makalenin en son değiştirilme tarihi 10 Temmuz 2017.

Nedir?


Bulaşıcı artrit de denilen septik artritin etkenleri esasen bakteriler nadiren mantarlar veya virüslerdir. Enfeksiyon etkilenen ekleme vücuttaki herhangi bir yerden veya dışarıdan bir hasar veya cerrahi işlem sonrası geçebilir. Rahatsızlık tipik olarak akut seyretmekte şiddetli eklem ağrısı, iltihaplanma, kızarıklık, bazı olgularda ateşlenme, üşüme-titremelere neden olurken bazen de kronikleşebilir. Septik artrit herhangi bir eklemi, ancak en büyük sıklıkla dizi, omuzu, kalçayı, el bileğini, dirseği ve el parmağı eklemlerini etkileyebilmektedir. Genellikle yalnızca bir eklemi, bazı olgularda birden fazla eklemi etkileyecektir. Kısa sürede eklemleri harap edebildiğinden bu rahatsızlığın hızla tanınması ve tedavi edilmesi gerekmektedir.

Septic artrit en büyük sıklıkla, yakın zamanda bir ekleminde yaralanma olan, eklem cerrahisi geçirmiş, eklem protezi takılmış kişilerde ve/veya son zamanlarda bir kan enfeksiyonuna (bakteremi veya septisemi) yakalanmış kişilerde oluşmaktadır. Mikroplar ilk enfeksiyon bölgesinden kana yayılabilmekte, oradan eklem mesafesine taşınabilmektedir. Septik artritte ilave risk faktörleri yaşlanma (80 yaş sonrası), diyabet, bağışıklık sisteminin zayıflamış olması ve/veya gut veya romatoid artrit gibi eklemleri etkileyebilen başka bir hastalık olmaktadır.

Septik artritin akut formu genellikle Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, B grubu streptokoklar veya gonore [bel soğukluğu]  etkeni gonokoklar gibi bakterilerle oluşmaktadır. Bazen  Lyme hastalığı, HIV, hepatit B, kabakulak veya kızamıkçık etkeni mikroplar eklem içine girerek enfeksiyona neden olabilmektedir. Kronik septik artrit daha seyrek görülmekte olup Mycobacterium tuberculosis ve Candida albicans gibi mikroplarla oluşabilmektedir.

Testler


Septik artrite ilişkin  testlerin amaçları enfeksiyona neden olan mikrobun tanımlanması, hangi antibiyotik tedavisinin etkili olacağını belirlemek, tedavinin etkinliğini takip etmek, hastalıklı eklemin (eklemlerin) fiziksel durumunu değerlendirmekten ibarettir

Laboratuvar Testleri:

  • Kan kültürü – Kanda mikrop olup olmadığını belirlemek için kullanılır.
  • Eklem sıvısı veya başka vücut sıvılarının (idrar, balgam veya beyin-omurilik sıvısı) ve dokuların kültürleri- mikropları saptamak, hangi antibiyotiklere duyarlı olduklarını belirlemek ve tedavinin etkinliğini değerlendirmek için yapılır.
  • Eklem içi sıvısının analizi- Mikropları saptamak ve eklem ağrısının nedeni olabilecek farklı veya eşlik eden herhangi bir hastalık var mı diye bulgulara (örneğin eklem sıvısında kristaller-gut hastalığı) bakılır.
  • Tam kan sayımı – Hastalığı değerlendirmeye ve takibe yardımcı olmak amacıyla hastanın eritrosit (RBC), lökosit (WBC) ve hemoglobinini değerlendirmek için kullanılan testler grubu

Laboratuvar testleri dışındaki tetkikler:

  • Eklem(lerin) röntgeni – eklem hasarının değerlendirilmesine yardımcı olmak için kullanılır; önemli oranda hasar mevcut olmadıkça oluşan anormallikleri göstermeyebilir

Tedavi


Tedavinin amaçları enfeksiyonu ortadan kaldırmak, eklem iltihaplanması ve ilişkin sıvı basısını azaltmak, eklem hasarını en alt düzeye indirmek, eklem hareketliliğini korumak ve/veya iyileştirmek şeklindedir.

Birincil tedavi uygun antibiyotik tedavisidir. Doğru ilaç tedavisi mikrobun hangi ilaçlara duyarlı olduğuna, enfeksiyonun olduğu eklem mesafesine antibiyotiklerin ne kadar etkili nüfuz ettiğine bağlıdır. Olguların çoğunda bu ilaç, kan veya başka bir organ veya dokudan kaynaklanan enfeksiyonun tedavisinde de etkili olacaktır.  Mikobakteriler gibi bazı mikroplar için birden fazla ilacın uzun süre kullanılması gerekebilmektedir. Viral enfeksiyonlar ise genellikle kendiliğinden geçecektir.

Hastalar iltihaplanma ve ağrı için de tedavi edilebilmektedir. Basıyı ortadan kaldırmak ve spesifik mikrop için kültür materyali elde etme amacıyla genellikle sıvı aspire edilir. Basıyı gidermek için birkaç kez aspire etmek gerekebilir. Bazı olgularda sıvıyı boşaltmak için cerrahi girişim gerekebilir.

İlgili Sayfalar


Bu internet sitesinde
Testler: Kan kültürü, Tam Kan Sayımı
Hastalıklar: Artrit

Başka bir internet sitesinde
MEDLINEplus Medical Encyclopedia: Non-gonococcal (septic) bacterial arthritis

Makalenin kaynakları

DİKKAT : Bu makale burada alıntılanan kaynaklarla birlikte Lab Tests Online Editörler İnceleme Kurulunun toplu deneyimlerine dayanmaktadır.  Bu makale belli aralıklarla Editörler Kurulu tarafından gözden geçirilmekte olup  inceleme sonucu güncelleştirilebilmektedir. Alıntı yapılan her yeni kaynak listeye eklenecek ve kullanılmış orijinal kaynaklardan ayırt edilecektir.

 Peng, S. (2005 April 20, Updated). Non-gonnococcal (septic) bacterial arthritis MedlinePlus Medical Encyclopedia [On-line information]. Available online at http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000430.htm.

Mayo Clinic Staff (2006 July 31). Septic arthritis. MayoClinic.com [On-line information]. Available online at http://www.mayoclinic.com/health/bone-and-joint-infections/DS00545 through http://www.mayoclinic.com.

(2003 February 1, Reviewed/Revised). Infectious Arthritis. Merck Manual Home Edition [On-line information]. Available online at http://www.merck.com/mmhe/print/sec05/ch065/ch065c.html through http://www.merck.com.