Diğer adları
Sitrülin antikoru
Anti-sitrülin antikoru
Anti-siklik sitrülinlenmiş peptit antikoru
CCP
Resmi adı
Siklik Sitrülinlenmiş Peptit Antikoru
Bu makalenin en son gözden geçirilme tarihi
Bu makalenin en son değiştirilme tarihi 4 Aralık 2017.
Bir Bakışta
Niçin Testi Yaptıracaksınız?

Romatoid artrit (RA) tanısı koymaya ve RA’yı diğer artrit tiplerinden ayırt etmeye ve bazen bir RA hastasının sonlanımını (prognozunu) değerlendirmeye yardımcı olmak için kullanılır.

Ne Zaman Testi Yaptıracaksınız?

Doktor, eklem iltihabı ve/veya tanı konmamış veya ayırıcı tanısı yapılmamış iltihaplı artriti olupta Romatoid Artrit (RA) kriterlerini karşılayamayan ancak bunu düşündüren belirtileri olan bir hastada RA'dan kuşkulanırsa bu test yapılır.

Gerekli Numune Nedir?

Kolunuzun bir damarından kan numunesi alınır.

Test için Hazırlık Gerekir mi?

Test için hazırlık yapmak gerekmemektedir.

Ne test edilmektedir?

Döngüsel sitrülinleşmiş peptit antikor (CCP) testi kanda sitrülin antikorlarını saptayan yeni bir tahlildir. Bu otoantikorlar sitrülinden geldiği sanılan tehdide cevaben bağışıklık sisteminin ürettiği proteinlerdir. Sitrülin, arginin aminoasidinin değişikliğe uğradığında oluşan olağandışı bir aminoasittir. Romatoit artriti (RA) olanların eklemlerinde görülen otoimmün iltihabi süreçte argininin sitrüline dönüşümünün bir rol oynayabildiğine ilişkin görüşler mevcuttur.

RA, ellerde, ayaklarda ve vücudun diğer eklemlerinde iltihaplanma, ağrı, katılık ve yıkıcı değişikliklere neden olan kronik sistemik otoimmün bir hastalıktır. RA komplikasyonlarını minimal düzeye indirmeye yönelik çeşitli tedaviler olmasına karşın, önemli eklem hasarı gelişmeden önce doğru tanı koyup tedaviye başlamalıdır. RA'yı saptamak, diğer eklem iltihabı ve diğer iltihabi süreçlerden ayırt etmek için birincil olarak kan romatoit faktör  (RF) testi kullanılmaktadır. Ancak RF'nin duyarlılık ve özgüllüğü ideal düzeyde değildir. Klinik RA belirtileri olan hastalarda negatif olabildiği gibi olmayanlarda da pozitifleşebilmektedir. Çalışmalar CCP'nin duyarlılık ve özgüllüğünün RF'ye eşit hatta daha yüksek ve erken evre RA'da pozitif olma ihtimalinin daha fazla olduğunu göstermiştir.

ACR'ye (American College of Rheumatology [Amerikan Romatoloji Derneği]) göre belirtilerin başlamasından 3-6 ay sonrası gibi erken dönemde erken evre RA'sı olan hastaların yaklaşık % 50-60'ında  CCP antikorları saptanabilir. RA'nın erkenden tanınması ve tanısı doktora ilişkin  komplikasyonlar ve doku hasarını minimal düzeye indirirken agresif tedaviye başlama olanağı tanır.

 

Test için numune nasıl toplanır?

Bir kol damarınızdan iğneyle alınan kan numunesi kullanılır.

Numunenin kalitesinden emin olmak için herhangi bir test hazırlığına gerek var mı?

Test için hazırlık yapılması gerekmemektedir.

Accordion Title
Sık Sorulan Sorular
  • Nasıl kullanılır?

    Romatoit artrit (RA) tanısı koymaya yardımcı olmak için. romatoit faktör (RF) testiyle birlikte veya ardından CCP testi istenebilir. Belirtileri RA'yı düşündürmekle birlikte ARD'nin RA kriterlerini karşılamayan, ayrımlanmamış eklem iltihabı olan hastalarda olası RA gelişimini değerlendirmeye yardımcı olmak için CCP testi istenebilir. Amerikan Romatoloji Derneğine göre CCP'leri pozitif  hastaların yaklaşık  % 95'inde ilerde RA gelişecektir.

  • Ne zaman istenir?

    Hastada daha önce tanı konmamış iltihaplı eklem hastalığı varsa veya ayrımlanmamış eklem iltihabı  tanısı konmuşsa RF testiyle birlikte  CCP testi istenir. Simetrik eklem ağrısı ve iltihaplanma gibi klinik belirtiler varlığında RF testi negatifse izlem testi olarak CCP istenebilir.

  • Test sonucu ne anlama gelir?

    Kural olarak klinik belirti ve bulguların yokluğunda test sonuçları ile tek başına tanı koyulamaz. Her halde, hastalar için hem CCP hem de RF test sonuçları  pozitifse RA olma olasılıkları çok yüksek olduğu gibi hastalığın daha şiddetli formunu gösterirler. Hastalarda  RF'nin aksine CCP test sonucu pozitifse ve klinik belirtiler RA'yı düşündürüyorsa erken evre RA hastalığı geçirme ve ilerde RA gelişme ihtimali mevcuttur.

    Hastalarda CCP testi negatif, buna karşın RF testi pozitif sonuç vermişse RA veya başka bir iltihaplı hastalık olup olmadığını belirlemede klinik belirtiler ve bulgular daha önemlidir. Hastalarda CCP ve RF testi sonuçları negatifse RA olma ihtimalleri daha düşüktür. Ancak RA'nın, otoantikorların yokluğunda konulabilen bir klinik tanı olduğu vurgulanmalıdır.

  • Bilmem gereken başka bir şey var mı?

    CCP umut verici ve giderek daha yaygın kullanılan bir testtir. Ancak kesin klinik yararlılğı ve kullanılma yollarının tam anlamıyla tamamlanması gerekecektir

  • Herkes CCP testinden geçmeli mi?

    Hayır. Bir tarama testi olarak CCP önerilmez. En iyisi bu testi, RF gibi klinik belirtileri RA'yı düşündüren hastalar veya ayrımlanmamış eklem iltihabı tanısı konan kişilerde kullanmaktır.

Kaynakça

En son gözden geçirmede kullanılan kaynaklar

Pagana, Kathleen D. & Pagana, Timothy J. (© 2007). Mosby’s Diagnostic and Laboratory Test Reference 8th Edition: Mosby, Inc., Saint Louis, MO. Pp 73-74.

Wu, A. (2006). Tietz Clinical Guide to Laboratory Tests, Fourth Edition. Saunders Elsevier, St. Louis, Missouri. Pp 326.

Kelly, J. (2005 February 25). Anti-CCP plus RF may help find patients in the "treatment-window" stage of early RA. Medscape Medical News [On-line information]. Available online at http://www.medscape.com/viewarticle/538139 through http://www.medscape.com. Accessed on 8-26-08.

van der Helm-van Mil, A. et. al. (2005 June 30). Antibodies to Citrullinated Proteins and Differences in Clinical Progression of Rheumatoid Arthritis. Medscape from Arthritis Res Ther. 2005;7(5):R949-R958 [On-line information]. Available online at http://www.medscape.com/viewarticle/507248 through http://www.medscape.com. Accessed on 8-26-08.

Smith, H. (2006 May 24, Updated). Rheumatoid Arthritis. eMedicine [On-line information]. Available online at http://www.emedicine.com/med/TOPIC2024.HTM through http://www.emedicine.com. Accessed on 8-26-08.

Emery, P. et. al. (2008 May 12). Clinical Identification and Treatment of a Rapidly Progressing Disease State in Patients With Rheumatoid Arthritis. Medscape from Rheumatology. 2008;47(4):392-398 [On-line information]. Available online at http://www.medscape.com/viewarticle/573156 through http://www.medscape.com. Accessed on 8-26-08.

Fox, D. (2008 July 30). The ACR-EULAR Collaboration: An Expert Interview With David A. Fox, MD. Medscape Rheumatology [On-line information]. Available online at http://www.medscape.com/viewarticle/577523 through http://www.medscape.com. Accessed on 8-26-08.

Niemeier, L. (2008 March 3). The Role of Anti-CCP in the Laboratory Diagnosis of Rheumatoid Arthritis. CAP Newspath [On-line information]. Available online at http://www.cap.org/apps/cap.portal?_nfpb=true&cntvwrPtlt_actionOverride=%2Fportlets%2FcontentViewer%2Fshow&_windowLabel=cntvwrPtlt&cntvwrPtlt{actionForm.contentReference}=newspath%2F0803%2Fanti_ccp.html&_state=maximized&_pageLabel=cntvwr through http://www.cap.org. Accessed on 8-26-08.

(© 2003). The Use of Anti-cyclic Citrullinated Peptide (anti-CCP) Antibodies in RA. American College of Rheumatology [On-line information]. Available online at http://www.rheumatology.org/publications/hotline/1003anticcp.asp through http://www.rheumatology.org. Accessed on 8/26/08.

Daha önceki gözden geçirmede kullanılan kaynaklar

Thomas, Clayton L., Editor (1997). Taber’s Cyclopedic Medical Dictionary. F.A. Davis Company, Philadelphia, PA [18th Edition].

Pagana, Kathleen D. & Pagana, Timothy J. (2001). Mosby’s Diagnostic and Laboratory Test Reference 5th Edition: Mosby, Inc., Saint Louis, MO.

Shiel, W. (2004 September 17, Reviewed). Citrulline Antibody. MedicineNet.com [On-line information]. Available online at http://www.medicinenet.com/citrulline_antibody/article.htm through http://www.medicinenet.com.

Check, W. (2003 June). Assay takes arthritis out of the gray zone. College of American Pathologists, Feature Story [On-line journal]. Available online at http://www.cap.org/apps/docs/cap_today/feature_stories/rheumarthritis_assay.html through http://www.cap.org.

Bizzarola, N. et. al. (2001). Diagnostic Accuracy of the Anti-Citrulline Antibody Assay for Rheumatoid Arthritis. Clinical Chemistry. 2001; 47:1089-1093. [On-line information]. Available online at http://www.clinchem.org/cgi/content/full/47/6/1089 through http://www.clinchem.org.

(2004 February 4, Updated). Cyclic Citrullinated Peptide (CCP): A New Serum Marker for Rheumatoid Arthritis. Foundation for Blood Research, Fact Sheet [On-line information]. Available online at http://www.fbr.org/publications/factsheets/fs-ccp.html through http://www.fbr.org.

Wiik, A., et. al. (2003). The Use of Anti-cyclic Citrullinated Peptide (anti-CCP) Antibodies in RA. American College of Rheumatology, Hotline [On-line article]. Available online at http://www.rheumatology.org/publications/hotline/1003anticcp.asp through http://www.rheumatology.org.

McCoy, T. (2003 October 24). Simple Blood Test May Predict The Development Of Rheumatoid Arthritis In Patients With Joint Pain. American College of Rheumatology, Arthritis News [On-line press release]. Available online at http://www.rheumatology.org/press/2003/pr1.asp through http://www.rheumatology.org.

Bas, S. et. al. (2002). Diagnostic tests for rheumatoid arthritis: comparison of anti-cyclic citrullinated peptide antibodies, anti-keratin antibodies and IgM rheumatoid factors. Rheumatology 2002; 41: 809-814. [On-line journal]. Available online at http://rheumatology.oupjournals.org/cgi/content/full/41/7/809 through http://rheumatology.oupjournals.org.

Vallbracht, I., et. al. (2004). Diagnostic and clinical value of anti-cyclic citrullinated peptide antibodies compared with rheumatoid factor isotypes in rheumatoid arthritis. Annals of the Rheumatic Diseases 2004;63:1079-1084. [On-line abstract]. Available online at http://ard.bmjjournals.com/cgi/content/abstract/63/9/1079 through http://ard.bmjjournals.com.

Castelar Pinheiro, G., et. al. (2003 August 5). Anti–Cyclic Citrullinated Peptide Antibodies in Advanced Rheumatoid Arthritis. Annals of Internal Medicine, Letter, Volume 139 Issue 3, Pages 234-235. [On-line journal]. Available online at http://www.annals.org/cgi/content/full/139/3/234-a through http://www.annals.org.

(©2004). 0055256: Cyclic Citrullinated Peptide Antibody, IgG. ARUP's User's Guide [On-line test information]. Available online at http://www.aruplab.com/guides/ug/tests/0055256.jsp through http://www.aruplab.com.

Rauscher, M. (2003 October 28, Updated). Antibodies may help predict rheumatoid arthritis. MedicineNet.com, Reuters Health [On-line information]. Available online at http://www.medicinenet.com/script/main/art.asp?articlekey=25015 through http://www.medicinenet.com.

Douglas, D. (2004 September 21). Antibodies Predict Course of Early Arthritis. MedlinePlus Health Information from Reuters [On-line news, not available after 10/21/2004]. Available online at http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/news/fullstory_20221.html through http://www.nlm.nih.gov.

Schellekens, G., et. al., (1998 January). Citrulline is an Essential Constituent of Antigenic Determinants Recognized by Rheumatoid Arthritis-specific Autoantibodies. J. Clin. Invest. Volume 101, Number 1, January 1998, 273-281 [On-line journal]. Available online at http://www.jci.org/cgi/content/abstract/101/1/273 through http://www.jci.org.

Dina Dadabhoy, M.D., University of Michigan, Division of Rheumatology.