Diğer adları
AIDS testi
AIDS tarama
HIV seroloji
Resmi adı
İnsan immun yetmezlik virus antikor testi
Bu makalenin en son gözden geçirilme tarihi
Bu makalenin en son değiştirilme tarihi
18 Haziran 2018.
At a Glance
Why Get Tested?
İnsan immun yetmezlik virüsünün (HIV) bulaşıp bulaşmadığını belirlemek
When To Get Tested?
Virüse yakalandığınızı düşündüğünüzden itibaren 1 – 3 ay sonra; antikorun saptanması için ortalama süre iki haftadır.
Sample Required?
Kolunuzdaki bir venöz damardan kan örneği alınır; idrar veya ağız sıvılarında da yapılabilen testler bulunmaktadır
Test Preparation Needed?

Hayır

What is being tested?
Bu test kanda veya diğer vücut sıvılarda HIV antikorlarını saptar. HIV, İnsan immun yetmezlik virusu, vücudun enfeksiyonlara karşı direncini yıkan ve bağışıklık sistemini bozan, AIDS’e (edinilmiş immunyetmezlik sendromu) neden olan virüstür.HIV vücuda girdiğinde (infekte kişi ile temasta veya virus bulaşmış iğneler ile), immun sistem virusa karşı antikor üreterek yanıt verir.Virusla temastan yaklaşık 3-8 hafta sonra antikorlar saptanabilir.Eğer temas çok yeni ise, antikor düzeyleri çok düşük olabilir. Bu durumda virusu tespit etmek için p24 antijen testi veya HIV RNA (viral yükleme) testi istenebilir.

How is the sample collected for testing?

Kan örneği koldaki bir venöz damardan enjektör iğnesi yardımıyla alınır. İdrar ve/ya da ağız sıvılarında da yapılabilen testlerde vardır.Ağızdan alınacak örnekler özel spatula benzeyen çubuklar ile alınır.

Is any test preparation needed to ensure the quality of the sample?

Test hazırlığı gerekli değildir
Accordion Title
Common Questions
  • How is it used?
    HIV antikoru testi bir kişinin HIV ile enfekte olup olmadığını belirlemek amacıyla kullanılır. HIV enfeksiyonunun erken tedavisi ve bağışıklık sisteminin izlenmesi uzun dönemde sağlıkta büyük ölçüde iyileştirme yapabilir. Ayrıca, HIV durumunu bilmek suretiyle kendinizi ve başkalarını riske sokacak davranışlardan kaçınılmasına yardımcı olabilir.

    HIV virüsü antikorları, sıklıkla ELISA adı verilen bir tarama testi ile saptanabilir. ELISA testi pozitif ise, tekrarlanır. ELISA yöntemi oldukça hassas bir yöntemdir ancak yanlış pozitif sonuçlar elde edildiği takdirde sonuçları doğrulamak amacıyla bir Western Blot testi yapılması gerekli olabilir. Bu testler doktorun muayenehanesinde ya da bölgesel bir klinikte bir kan, idrar veya ağız örneklerinde yapılabilir. Oldukça hızlı bir testir ve yaklaşık 20 dakikada sonuç verir. Ancak tanıyı koymadan önce doğrulama testi gereklidir.

    Günümüzde HIV antikor testi için US Food ve Drug Administration (FDA) onaylı evde yapılabilecek test kitleride vardır. Bu şekilde evde parmak ucundan kan örneği alınır ve testin yapılacağı merkeze posta ile gönderilir. Daha sonra test sonuçlarınızı telefonla öğrenebilir ve yanında uygun bir danışmanlık hizmeti de alabilirsiniz. Bununla birlikte, evde yapılabilen hiçbir test yoktur. ( Daha fazla bilgi için Home Testing (Ev testi)

  • When is it ordered?
    Çeşitli sağlık organizasyonları tarafından, 13 yaş ve üstündeki kişilerden HIV taraması önerilmektedir.

    HIV için antikor testi HIV'e yakalandığınızı düşündüğünüz takdirde istenmelidir. Test şu koşullarda önerilir:

    • Cinsel açıdan aktif iseniz (son 12 ayda üç ya da daha fazla cinsel partneriniz oldu ise)
    • 1985 yılından önce bir kan nakli yaptırdıysanız, ya da cinsel partnerinize bir kan nakli yapıldı ise ve daha sonra HIV testi pozitif sonuçlandı ise.
    • Cinsel partnerinizin riskli davranışlarından emin değil iseniz
    • Bir erkek olup başka bir erkekle cinsel hayatınız var ise
    • Sokakta satılan enjeksiyon ile yapılan ilaçlardan kullandı iseniz, özellikle enjektör iğnelerini ve diğer gereçleri paylaştığınız zaman
    • Cinsel yolla geçebilen bir hastalığınız var ise
    • Göreviniz sırasında doğrudan kana maruz kalan bir sağlık personeli iseniz.
    • Gebe iseniz. (Günümüzde HIV taşıyıcısı gebe bir kadından bebeğine virüs geçirme riskini büyük ölçüde azaltan tedaviler yapılabilmektedir)
    • Hamile kalmadan önce HIV virüsü taşıyıp taşımadığınızdan emin olmak isteyen bir hanım iseniz (bakınız Gebelik: HIV).
  • What does the test result mean?
    Sağlıklı bir kişide HIV'e karşı gelişmiş antikorlar bulunmaz. Tarama testlerinizin negatif olması testin yapıldığı anda hastalığınızın olmadığı anlamına gelir. Eğer HIV enfeksiyon riski var ise düzenli aralıklar ile virusa maruz kalıp kalınmadığı taranmalıdır.

    Eğer hem ELISA, hem de Western Blot testleriniz HIV antikorları için pozitif ise, bu sizin HIV virüsü taşıdığınız anlamına gelir. HIV tedavi edilemez, ancak erken tanı virusun vücudunuzda çoğalma hızını azaltır ve hastalığın ilerlemesini yavaşlatır

    .
  • Is there anything else I should know?
    Antikor testi, maruz kaldıktan çok kısa bir süre içinde yapılmış ise antikor gelişmemiş olmasından dolayı HIV virüsünü saptayamaz. Enfekte olmanıza rağmen sonuçunuz negatif çıkabilir (yanlış negatif).  Böyle durumlarda, maruziyetten 1-3 hafta sonra kanda viral proteini tespit edebilen  p24 antijen testi veya virusun varlığını gösteren ancak ona karşı antikor yanıtını göstermeyen bir test olan HIV RNA testi (viral yükleme) yapılabilir. Veya virüse maruz kaldığınızdan itibaren 3-6 ay içinde başka bir HIV antikor testi yaptırmanız gerekebilir.
  • HIV enfeksiyonunun belirtileri nelerdir?
    HIV ile enfekte olduğunuzu söylemenin en güvenilir yolu test yaptırmanızdır. Çünkü HIV taşıyıcısı olan birçok insan enfeksiyona yakalandıktan itibaren yıllarca belirtilerini göstermezler, ya da belirtiler diğer hastalıkların belirtilerine çok benzer olarak seyreder.
  • AİDS ne zaman gelişir?
    HIV enfeksiyonunun başlangıç belirtileri influenza veya diğer viral enfeksiyonların belirtilerini taklit eder. CDC'ye göre ,HIV tanısı CD4 T-hücre sayınız milimetre küp kanda 200 hücrenin altına düştüğünde veya HIV ile beraber AIDS ile ilişkili tüberkuloz gibi bir hastalığınız var ise saptanır.
  • HIV/AIDS için tedaviler nelerdir?
    Günümüzde HIV ya da AIDS için tam bir tedavi yoktur. Ancak, yardımcı olabilecek tedaviler vardır. Erken tedavi önerilir.
  • Test sonuçlarımı başkalarına söylemeli miyim?
    Evet. HIV test sonucunuz pozitif ise, sağlık bakımı veren yetkililere ve güncel ya da daha sonraki cinsel partnerlerinize ve/ya da enjektör iğneleriniz ile temas eden herkese söylemeniz çok önemlidir. Bilmesini istediğiniz kişileri bilgilendirmeye yardımcı olabilecek danışma hizmetleride vardır.
  • HIV testi sonuçları nasıl gizlenir?
    HIV durumunuz diğer tıbbi durumlar ve test sonuçlarında olduğu gibi sizin yazılı izniniz olmadan arkadaşınız, aileniz veya işvereniniz ile paylaşılmaz. HIV durumunuz, sizi tedavi etmek için bilmesi gereken kişi olan sağlık danışmanınız ile paylaşılabilir. Ayrıca, HIV insidansını belirlemek ve önleyici ve tedavi edici servislere bilgi sağlamak için tüm yeni HIV olguları yerel ve bölgesel sağlık depertmanlarına bildirilmelidir.

    Bazı test merkezleri ya imzasız (adınız asla verilmiyor) veya gizli (adınız veriliyor ama gizli tutulacak) olarak HIV testi ve danışmanlık sağlar. Bölgeniz, şehriniz veya ülkenizdeki sağlıkla ilgili bölümler ile temasa geçerek testin nerede yapıldığı konusunda bilgi alabilirsiniz.

  • Yenidoğanlarda HIV’i saptamak için HIV antikor testi kullanılabilir mi?
    Hayır. Çünkü anneden kaynaklanan antikorlar anneden bebeğine geçer ve yenidoğanın sisteminde 6 – 12 ay süreyle kalırlar, bu bakımdan farklı bir test kullanılmalıdır. Bu teste HIV DNA testi adı verilir. Bakınız sık sorulan sorular 2 .
  • Kan testinden başka HIV’i belirleyici test yöntemleri var mıdır?
    Evet. Bazı merkezlerde ağız sıvılarında ya da idrarda yapılabilen test yöntemleri bulunmaktadır.
View Sources

En son gözden geçirmede kullanılan kaynaklar

Pagana, Kathleen D. & Pagana, Timothy J. (© 2007). Mosby’s Diagnostic and Laboratory Test Reference 8th Edition: Mosby, Inc., Saint Louis, MO. Pp. 23-27.

Clarke, W. and Dufour, D. R., Editors (2006). Contemporary Practice in Clinical Chemistry, AACC Press, Washington, DC. Pp. 487-490.

Bennett, N. and Rose, F. (2008 October 22, Updated). HIV Disease. eMedicine [On-line information]. Available online at http://www.emedicine.com/med/TOPIC24.HTM through http://www.emedicine.com. Accessed on 10/26/08.

Mayo Clinic Staff (2008 August 9). MayoClinic HIV/AIDS. MayoClinic.com [On-line information]. Available online at http://www.mayoclinic.com/health/hiv-aids/DS00005 through http://www.mayoclinic.com. Accessed on 10/30/08.

(2005 November, Revised). Human Immunodeficiency Virus (HIV) Introduction. Merck Manual for Healthcare Professionals [On-line information]. Available online at http://www.merck.com/mmpe/sec14/ch192/ch192a.html?qt=HIV&alt=sh through http://www.merck.com. Accessed on 10/30/08.

(2008 September, Reviewed). Human Immunodeficiency Virus – HIV. ARUP Consult [On-line information]. Available online at http://www.arupconsult.com/Topics/InfectiousDz/Viruses/HIV.html through http://www.arupconsult.com. Accessed on 10/30/08.

(2006 September 22). Revised Recommendations for HIV Testing of Adults, Adolescents, and Pregnant Women in Health-Care Settings. CDC MMWR 55(RR14); 1-17 [On-line information]. Available online at http://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/rr5514a1.htm through http://www.cdc.gov. Accessed on 11/1/08.

(January 29, 2009) OraSure Technologies. Oral Fluid—Specimen Collection and Testing Procedures. P. 4. PDF available for download at http://www.orasure.com/uploaded/400.pdf through http://www.orasure.com. Accessed February 2009.

Daha önceki gözden geçirmede kullanılan kaynaklar

Thomas, Clayton L., Editor (1997). Taber’s Cyclopedic Medical Dictionary. F.A. Davis Company, Philadelphia, PA [18th Edition].

Pagana, Kathleen D. & Pagana, Timothy J. (2001). Mosby’s Diagnostic and Laboratory Test Reference 5th Edition: Mosby, Inc., Saint Louis, MO.

Janice K. Pinson MT, MBA. Molecular Business Strategies, Birmingham, MI.